Komentarz OZPBR do postanowienia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23.07.2013r.

Komentarz OZPBR
do postanowienia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23.07.2013r. (sygn. akt. P 4/11) w sprawie zgodności art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych
z art. 2 Konstytucji

Ogólnopolski Związek Pracodawców Branży Rozrywkowej w oparciu o szereg opinii i wypowiedzi prawników i ekspertów z zakresu branży gier przedstawia komentarz do najnowszego postanowienia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23.07.2013r. (sygn. akt. P 4/11) w sprawie zgodności art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych z art. 2 Konstytucji.

Na wstępie trzeba przypomnieć, że to postanowienie zapadło w trybie postępowania prejudycjalnego zainicjowanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wystąpił z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego o zgodność z Konstytucją RP przepisu ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych zakazującego zmiany zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w zakresie miejsca urządzania tych gier (art. 135). Trybunał Konstytucyjny uznając ten przepis za zgodny z Konstytucją RP ograniczył się wyłącznie do treści zadanego pytania (w którym nie było mowy o braku notyfikacji!) i nie dopuścił do udziału spółki, której sprawa dotyczyła.

Analizując postanowienie Trybunału Konstytucyjnego nasuwa się wniosek, że w oparciu o konstytucyjną zasadę ochrony interesów w toku, stanowisko Trybunału Konstytucyjnego jest dyskusyjne. Przecież taki przepis, który w sposób nagły i bez żadnego uzasadnienia prowadzi do istotnej zmiany przyjętych reguł prowadzenia działalności gospodarczej musi godzić w poddany ochronie interes przedsiębiorcy.

Niezależnie od powyższego nie powinien być uznany zgodny z Konstytucją RP przepis prawa krajowego, który nie jest zgodny z prawem Unii Europejskiej. Jest niezgodny z prawem Unii Europejskiej przepis prawa krajowego, który podlegał obowiązkowej procedurze notyfikacji przewidzianej w dyrektywie 98/34/WE, a notyfikacji tej uchybiono.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawie Fortuna i in. powtórzył swoje wcześniejsze stanowisko wyrażone w licznych orzeczeniach dotyczących branży gier i wprost stwierdził, że przepis zakazujący urządzania gier na automatach poza kasynami gry (art. 14) ma charakter techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i powinien być notyfikowany. Jednocześnie przyznał potencjalny charakter techniczny pozostałym przepisom, w szczególności przepisom przejściowym, ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.

W ślad za korzystnym dla przedsiębiorców wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawie Fortuna i in. ukształtowała się linia orzecznicza Wojewódzkich Sądów Administracyjnych według której nie ma potrzeby przeprowadzania jakichkolwiek dalszych badań ponieważ już wyłącznie jurydyczna ocena przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych nakazuje przyjąć, że co najmniej przepisy zakazujące wydawania nowych zezwoleń, przedłużania istniejących zezwoleń i zakazujące zmiany zezwoleń w zakresie miejsca urządzania gier na automatach o niskich wygranych mają charakter techniczny w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE i wymagały notyfikacji!

Konsekwencją naruszenia obowiązku notyfikacji przepisów technicznych jest to, że pomimo ich formalnego uchwalenia w prawie krajowym nie mogą one być stosowane ani przez organy wymiaru sprawiedliwości ani przez organy administracji publicznej w jakiejkolwiek postaci lub formie wobec jednostek i przedsiębiorców.

Wobec tego, Ogólnopolski Związek Pracodawców Branży Rozrywkowej nie przewiduje „zagrożenia” dla toczących się spraw w związku z postanowieniem Trybunału Konstytucyjnego w zakresie zgodności z Konstytucją RP przepisu zakazującego zmianę lokalizacji urządzania gier z tego względu, że wobec braku jego uprzedniej notyfikacji istnieje rzeczywista przeszkoda w jego stosowaniu. Stąd kontrowersyjne jest takie ograniczenie się Trybunału Konstytucyjnego przy udzieleniu odpowiedzi na zadane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zapytanie, że znając wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie Fortuna i in. zupełnie go pominął. W czasie kiedy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu występował z zapytaniem do Trybunału Konstytucyjnego wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie było, zatem nie mógł brać go pod uwagę (w swoim zapytaniu)! Tę okoliczność wykorzystał Trybunał Konstytucyjny i orzekł o zgodności z Konstytucją RP przepisu niezgodnego z prawem Unii Europejskiej. To stwarza dodatkowe utrudnienie dla realizacji europejskiej zasady ujednolicania prawa. Sytuacja właściwie niespotykana w państwach członkowskich Unii Europejskiej z uwagi na powszechne dążenie do „przenikania” prawa unijnego do porządków krajowych, a nie kreowanie „kolizji” pomiędzy tymi systemami.

W tym stanie Ogólnopolski Związek Pracodawców Branży Rozrywkowej nie widzi żadnych negatywnych skutków postanowienia Trybunału Konstytucyjnego i rekomenduje konsekwentnie podtrzymywać zarzut braku notyfikacji przepisów technicznych ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, a w związku z tym absolutną niemożność ich stosowania.

tabs-top